Orta Kulakta Sıvı Birikimi (Seröz / Efüzyonlu Otitis Media)

 

 

Efüzyonlu otitis media (EOM ya da OME) orta kulak boşluğunda içinde enfeksiyon belirtileri olmaksızın sıvı koleksiyonu olması anlamında kullanılmaktadır.

 

 

 

Bu duruma ayrıca seröz veya sekretuar otitis media (SOM) da denir. Bu sıvı, soğuk algınlığı, boğaz ağrısı ya da üst solunum yolu enfeksiyonu sonucunda orta kulakta birikebilir. SOM’ de sıvı genellikle 4 ila 6 hafta içinde kendiliğinden düzelir, yani genellikle kendiliğinden iyileşir. Ancak, bazı durumlarda sıvı daha uzun bir süre devam ederse geçici işitme azalmasına neden olabilir veya sıvı enfekte olarak akut otitis mediaya (akut orta kulak iltihabına) neden olabilir.

orta kulakta sıvı birikimi

SOM’ nin akut orta kulak iltihabı (akut otitis media - AOM)’ ye kıyasla belirtilerin daha az belirgin olması nedeniyle hastalar tarafından atlanabilen bir durumdur.

 

SOM, 6 ay ve 3 yaş arasındaki çocuklarda ve sonbahar ve kış aylarında daha sık görülür. Erkeklerde kızlara göre daha sık görülür.

Seröz otitis media nedenleri

 

SOM ya da Efüzyonlu otitis media (EOM) İçin Risk Faktörleri

 

۞ Soğuk ortamda yaşamak

۞ Çocuğun kreş ortamında bulunması

۞ Sırtüstü yatarken biberonla beslenmek

۞ Geniz eti büyümesi

۞ Burun tıkanıklıklarına yol açabilen soğuk algınlığı veya alerji durumlar.

۞ Sigara dumanına maruz kalmak

۞ Ufak bebeklerde anne sütü ile beslenmeme

۞ Kulak enfeksiyonları Tarihi

۞ Kraniyofasiyal anormallikler (ör. yarık damak ve yarık dudak)

۞ Bağışıklık sistemini etkileyebilen bir hastalık ya da durumun bulunması

 

 

SOM ya da Efüzyonlu otitis media (EOM) Nasıl Ortaya Çıkar?

 

SOM, genellikle, geniz bölgesi ile orta kulak boşluğunu birbirine bağlayan bir kanal olan östaki tüpündeki fonksiyon bozukluklarına bağlı olarak ortaya çıkar. Östaki tüpü, dış çevre hava basıncı ile ve orta kulak hava basıncını eşitlemesinde ve sıvı drenajında görev alır. Bu tüp düzgün çalışmıyorsa, kulak zarı arkasında sıvı birikmesi ortaya çıkabilir.

 

Aslında orta kulakta sıvı birikmesi konusunda birçok bilimsel çalışma mevcuttur. Östaki tüpü ile ilgili savunulan düşünce en çok kabul gören olmakla birlikte; orta kulak boşluğunda gaz emilimi ve gaz salgılanması ile ilgili de bir kuram mevcuttur.

 

Aşağıdaki durumlarda östaki tüpü düzgün çalışmayabilir:

 

۞ Olgunlaşmamış östaki tüpü (küçük çocuklarda yaygındır)

۞ Geniz eti iltihabı

۞ Geniz eti büyümesi

۞ Üst solunum yolu enfeksiyonu ve allerji

۞ Östaki tüpünde malformasyon olması

 

SOM ya da Efüzyonlu Otitis Media (EOM) Belirtileri

 

SOM belirtileri akut orta kulak iltihabına göre daha az belirgindir. Özellikle ufak bebeklerde, aileler bu belirtileri fark etmeyebilir.

 

Aşağıdakiler EOM' nin en yaygın belirtileridir:

 

۞ İşitme azlığı

۞ Kulakları kurcalamaya çalışmak

۞ Gecikmiş konuşma gelişimi

۞ Okul çağındaki çocuklarda sinirlilik ve karekter değişiklikleri görülebilir

 

SOM ya da Efüzyonlu Otitis Media (EOM) Tanısı

 

Tam bir tıbbi öykü ve fizik muayene genellikle tanı için yeterlidir. Otoskop doktor kulak içinde görmesini sağlayan bir ışıklı araçtır. Bir pnömatik otoskop zarının hareketi sınamak için kulak içine hava darbeleri gönderebilir. Pnömotik ototskop kulak zarındaki çökme ve orta kulakta sıvı toplanması durumunun tanısında faydalıdır. Yüksek çözünürlüklü endoskoplar ile yapılan muayenelerde çoğunlukla SOM tanısı konulabilmektedir.

 

Odyometri testi (6 yaş ve üzeri çocuklarda) ve timpanometri testi EOM tanısında yardımcı olabilir.

 

SOM ya da Efüzyonlu Otitis Media (EOM) Tedavisi

 

SOM, çoğunlukla 4-6 hafta içinde kendiliğinden düzelir. Tedavi genellikle hastanın genel durumuna, beraberinde bulunan hastalık ya da hastalıklara göre yapılmaktadır.

 

Orta kulaktaki sıvının enfekte olmadığı düşünüldüğü için, antibiyotik tedavisi SOM tedavisinde tartışmalıdır. Beraberinde ateşe neden olabilen sinüzit, tonsillit, genit eti iltihabı gibi eşlik eden üst solunum yolu enfeksiyonu varsa antibiyotikler kullanılabilir.

 

Antihistaminler ve dekonjestanlar OME üzerinde herhangi bir kesin etkiye sahip olduğu gösterilmemiştir. Bununla birlikte, hastada alerji atağı mevcutsa antihistaminik ve diğer alerji ilaçları kullanılabilir.

 

SOM ya da Efüzyonlu Otitis Media (EOM) Olan Hastada Ameliyat Ne Zaman Gereklidir?

 

Çocuktaki 3 aydan daha uzun süre bu durum devam eder ve işitme konuşma gelişiminde azalma veya okul performansında etkilenme gibi bir endişe ortaya çıkarsa, çocuğun başvuru anında kulak zarında çökme cepleri (retraksiyon cepleri) ortaya çıkmışsa kulak tüpü (miringotomi tüpleri) yerleştirilmesini önerebilir. Kulak zarı miringotomi olarak adlandırılan bir cerrahi prosedür yoluyla çizilir ve bu tüpler yerleştirilir. Yerleştirilecek olan tüplerin çeşit - boyutu ve ne kadar süre kalacağı, hastanın işitme seviyesine, zarın durumuna ve aspire edilen orta kulak sıvısın yapısına göre değişir. Kulak tüplerin yerleştirilmesi orta kulak boşluğunun havalandırılmasını ve negatif basınç altında olan kulak zarının daha geriye çekilmesini engeller. Kulak zarına tüp takılmasının yanında geniz eti ameliyatı yapılmasının hastalığın tekrarlamasını engellemede çok faydalı olduğu saptanmıştır. Bu nedenle kulak tüpü ameliyatları ile birlikte genellikle geniz eti ameliyatları da yapılmaktadır.

 

Aşağıdaki linklerde kulak tüpü ameliyatları ile ilgili daha ayrıntılı bilgilere ulaşabilirsiniz:

 

۞ Kulak Tüpü Ameliyatı Hangi Durumlarda Yapılır? >>

۞ Kulak Tüpü Ameliyatı ve Ameliyat Sonrası Hasta Bakımı >>

SOM ya da Efüzyonlu Otitis Media (EOM)' nin Yol Açabileceği Sorunlar

 

SOM uzun süreli olarak tedavi edilmezse aşağıdaki sorunlara neden olabilir:

 

۞ Tekrarlayan akut otitis media (AOM)

۞ Konuşma ve dil gelişimi ile ilgili sorunlar

۞ Kulak zarında yapısal değişiklikler

۞ Kalıcı işitme kaybı (çok nadir)

 

Konu ile ilgili sizlere önerebileceğim yabancı kaynaklar:

Otitis Media with Effusion (Serous Otitis Media) | CHOP | The ... | Middle Ear, Otitis Media with Effusion - Medscape Reference | Otitis media - Wikipedia, the free encyclopedia | Otitis media with effusion: MedlinePlus Medical Encyclopedia | Secretory Otitis Media in Children: Ear, Nose, and Throat Disorders ... | Ear infection (middle ear) - MayoClinic.com